بلاک چین و درآمدهای مالیاتی

سازمان مالیاتی باید با شروع تغییرات کوچک و دقیق، برای استفاده از بلاک چین در قسمت های خاص با کارکردهای خاص برنامه ریزی کند. با توجه به لایحه بودجه سال ۹۹، بیشترین درآمد دولت در سال آینده، از درآمدهای مالیاتی خواهد بود. اگرچه سیستم های مالیاتی از یک کشور به کشور دیگر متفاوت هستند، اما رویکردهای سنتی برای جمع آوری مالیات دارای نقص هایی است. فرار مالیاتی و کلاهبرداری نیز تقریبا در همه دولت ها شایع است. افراد و مشاغل می توانند از پیچیدگی های مالیاتی، برای اجتناب و فرار مالیاتی استفاده کنند. حتی نفوذ به این سیستم متمرکز می تواند به مجرمان امکان سرقت هویت افراد و سو استفاده را بدهد. فناوری بلاک چین به دلیل غیرمتمرکز بودن، بدون واسطه بودن، شفافیت و امنیت، تأثیر زیادی در نحوه ثبت مالیات بخصوص مالیات بر ارزش افزوده داشته و به مبارزه با کلاهبرداری مالیاتی کمک خواهد کرد. این فناوری می تواند ساختار مالیاتی را به شدت تغییر دهد. این قابلیت به واسطه اجرای قراردادهای هوشمندی است که می توانند فرآیند پرداخت، انتقال و ضبط دارایی را به صورت خودکار انجام دهند و محاسبات مربوط به مالیات کارآمدتر و با هزینه و زمان کمتری انجام شود. علاوه بر این بلاک چین می تواند زمینه را برای سطوح پیشرفته تر شفافیت، امنیت و گزارش دهی فراهم کند.

بلاک چین می تواند زمینه را برای سطوح پیشرفته تر شفافیت، امنیت و گزارش دهی فراهم کند.

تعریف بلاک چین اغلب مالیات های غیرمستقیم را در ذهن متبادر می کند. این مالیات ها شامل مالیات های مبتنی بر مصرف از جمله مالیات بر ارزش افزوده (VAT)، مالیات بر کالا و خدمات (GST)، مالیات بر فروش، عوارض گمرکی و مالیات بر عوارض زیست محیطی است. این مالیات ها اغلب از زنجیره معاملات و بدهی های مالیاتی آنها پیروی می کنند و تعهدات غالبا توسط رویدادهای کلیدی که باید به طور مستند ثبت و ضبط شوند، ایجاد می شوند. این وقایع شامل انجام یک خدمت یا تحویل کالا، انعقاد قرارداد، ساخت یک محصول و با یک عمل واردات یا صادرات کالا و خدمات می باشد. نحوه، مکان، زمان و نوع مالیاتی که باید اعمال شود اغلب به تصمیمات پیچیده ای بستگی دارد که باید برای هر معامله به درستی اعمال شوند. تحقق درآمدهای مالیاتی دولت، بستگی به گزارش صادقانه و دقیق اطلاعات دارد. مواردی مانند فقدان اطلاعات، خطاهای مالیات دهندگان، سهل انگاری و مسامحه کاری مودیان مالیاتی با حسابداران در کنار فعالیتهای متقلبانه برای فرار مالیاتی و اجتناب مالیاتی، می توانند آثار سوئی در تحقق درآمدهای مالیاتی داشته باشند. بلاک چین در ارتباط با برنامه های جدیدی مانند هوش مصنوعی، اتوماسیون فرایند روباتیک، یادگیری ماشین و اینترنت اشیا می تواند در وصول مالیات های غیرمستقیم تأثیر زیادی داشته باشد.

دولت می تواند بلاک چین را برای انتقال داده های مالیاتی و پرداخت ها، ایجاد کنند. از آنجا که معاملات در بلاک چین سابقه ای فوری و با قابلیت ردیابی دارند، زمان کار کارگزاران مالیاتی به شدت کاهش می یابد. به جای ثبت و بررسی سوابق بانکی در ماه های سال، می توان از قرارداد هوشمند برای پرداخت مالیات بر مبادله، به صورت خودکار استفاده کرد.

این فرایند باعث صرفه جویی در زمان و هزینه می شود. زیرا دولت نیازی به صرف منابع زیادی برای جمع آوری و سازماندهی مالیات ها ندارند. همچنین تکمیل اظهارنامه مالیاتی نیز فرایندی طولانی و خسته کننده برای شهروندان نخواهد بود. بسیاری از کشورهای پیشرفته به دنبال استفاده از بلاک چین و بطور کلی دفتر کل توزیع شده برای امور مالیاتی هستند. بعنوان مثال اخيرا اداره مالیات کشورهای بریتانیا، سوئیس، سوئد، برزیل و آکادمی فن آوری اطلاعات چین از طرح شرکت تنسنت (Tencent) و تعدادی دیگر از شرکت های فناوری برای پیاده سازی پروژه ای به نام طرح جامع فاکتور زنی بر مبنای دفتر کل توزیع شده حمایت می کنند که دستکاری دفترهای حسابرسی و صدور فاکتورها و صورتحساب های جعلی را کاهش داده و منجر به کاهش قابل توجه فرارهای مالیاتی می گردد.

پتانسیل بلاک چین را نباید نادیده گرفت زیرا چشم انداز نهایی اقتصاد در نهایت، آنلاین و دیجیتالی است.

یکسال قبل تر در اواخر سال ۲۰۱۸، وزارت در آمد تایلند نیز اعلام کرد که در حال امتحان بلاک چین برای ردیابی پرداخت مالیات بر ارزش افزوده است. علیرغم همه هیاهوهای پیرامون بلاک چین، این تکنولوژی هنوز در مراحل اولیه خود است، بنابراین قبل از عملی شدن در مقیاس ملی برای سازمانی مثل سازمان مالیاتی، کمی پیچیده است. همچنین موانعی مانند مقیاس پذیری و هزینه بالا، در سر راه پذیرش تمام عیار این تکنولوژی وجود دارد. از طرفی دیگر، قابلیت همکاری بلاک چین و تسهیل تعامل بین بلاک چین های مختلف در سازمان های مختلف، به عنوان یک ویژگی برجسته برای توانمندسازی اکوسیستم تلقی می شود که بلاک چین ۳۰۰ وعده بهبود قابلیت همکاری، مقیاس پذیری، امنیت و کارایی بلاک چین ها را داده است

 

در نهایت باید به این نکته توجه داشت که تغییر کل سیستم مالیاتی با استفاده از بلاک چین، می تواند به ایجاد اختلالات گسترده منتهی شود. این یک فرایند کاملا متفاوت است، بنابراین یک تغییر ناگهانی می تواند سرعت عمل را کند کرده یا باعث بهم ریختگی شده و اوضاع بدتر شود. با وجود این، پتانسیل بلاک چین را نباید نادیده گرفت زیرا چشم انداز نهایی اقتصاد در نهایت، آنلاین و دیجیتالی است. پیشنهاد می شود سیستم های مالیاتی با شروع تغییرات کوچک و دقیق، برای استفاده از بلاک چین در قسمت های خاص با کارکردهای خاص برنامه ریزی کنند. در این راستا استفاده از سند باکس (Sand box) که یک حالت کنترل شده را در اختیار گذاشته و از سرایت ریسک به كل اکوسیستم جلوگیری می کند، پیشنهاد می شود.

منبع: ایبِنا